I.Czym jest intercyza
Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami ustawowa wspólność majątkowa. Intercyza pozwala ten ustrój zmienić — przed ślubem albo w jego trakcie.
Cztery podstawowe warianty umowy majątkowej małżeńskiej (art. 47 KRO):
Rodzaje umów
- rozdzielność majątkowa — każdy małżonek ma odrębny majątek
- rozdzielność z wyrównaniem dorobków — rozdzielność z prawem wyrównania majątku po ustaniu
- rozszerzenie wspólności — wciągnięcie do wspólnoty np. nieruchomości przedmałżeńskich
- ograniczenie wspólności — wyłączenie określonych składników z majątku wspólnego
Co istotne
- forma: akt notarialny — pod rygorem nieważności
- termin: przed lub w trakcie małżeństwa
- skutek: wyłącznie na przyszłość — nie wstecz
- możliwość zmiany: intercyzę można później rozwiązać lub zmienić
- obowiązek ujawnienia: wobec wierzycieli — istotne w obrocie
II.Wymagane dokumenty
Przed ślubem (małżonkowie)
- dowody osobiste obojga narzeczonych
- numery PESEL
- dane przedmałżeńskie — przewidywana data ślubu
- określenie wybranego ustroju majątkowego
W trakcie małżeństwa
- dowody osobiste obojga małżonków
- numery PESEL
- akt małżeństwa (skrócony odpis)
- dokumenty dot. majątku — jeśli rozszerzenie/ograniczenie wspólności
- wcześniejsza intercyza (jeśli zmieniana)
III.Przebieg czynności
IV.Koszty
I · Taksa notarialna
II · VAT
III · Wypisy
Łączny koszt intercyzy to zazwyczaj 500–700 zł z wypisami i VAT — to jedna z najtańszych czynności notarialnych.
V.Czas i terminy
VI.Najczęstsze pytania
Czy intercyza działa wstecz?
Nie. Intercyza obowiązuje wyłącznie od momentu jej zawarcia (lub od ślubu — jeśli zawarta przedmałżeńsko). Wszystko, co przed jej zawarciem należało do majątku wspólnego, takim pozostaje — chyba że umowa wprost reguluje inaczej.
Czy intercyzę można rozwiązać?
Tak. Małżonkowie mogą w każdej chwili zawrzeć nową umowę majątkową — także powrócić do ustawowej wspólności. Wymaga formy aktu notarialnego.
Czy trzeba informować wierzycieli o intercyzie?
Tak. Małżonek może powołać się na umowę majątkową wobec osoby trzeciej tylko wtedy, gdy jej zawarcie i rodzaj były tej osobie wiadome (art. 47¹ KRO). W obrocie gospodarczym intercyza powinna być ujawniona w KRS przedsiębiorcy.